Olejek z drzewa sandałowego – właściwości i jak go stosować?

Olejek z drzewa sandałowego uchodzi za jeden z najbardziej szlachetnych olejków eterycznych. Jego ciepły, kremowy aromat działa kojąco, a właściwości olejku sandałowego sprawiają, że sięga się po niego zarówno w aromaterapii, jak i pielęgnacji skóry. Jakie właściwości ma olejek sandałowy, jak pachnie, jak go stosować i jak wybrać naturalny olejek wysokiej jakości? W tym artykule znajdziesz wszystko, co najważniejsze – od pochodzenia surowca, przez działanie, po gotowe przepisy.

Olejek z drzewa sandałowego – co to jest i skąd pochodzi?

Ten cenny olejek powstaje z drewna sandałowca białego (Santalum album). W Indiach, szczególnie w regionie Mysore, uprawa sandałowca to część lokalnej tradycji. Od wieków jego drewno wykorzystuje ajurweda – tradycyjna medycyna Azji Południowej.

Sandałowiec rośnie bardzo powoli i właśnie w tym tkwi jego niezwykłość. Od posadzenia młodej sadzonki do momentu, gdy drewno nadaje się do destylacji, mija kilka dekad. Aby ten gatunek mógł być wykorzystywany również w przyszłości, uprawy wymagają stałego odnawiania i troskliwej ochrony. To między innymi dlatego olejek sandałowy jest jednym z najcenniejszych na świecie – powstaje w ograniczonych ilościach, zgodzie z tym, co dyktuje natura.

Olejek eteryczny z sandałowca pozyskuje się metodą destylacji z parą wodną. Warto jednak zwrócić uwagę na jego pochodzenie botaniczne. Sandałowiec biały i kaledoński są do siebie zbliżone pod względem zapachu i właściwości, ale na rynku można spotkać także inne, mniej szlachetne gatunki. Zawierają one znacznie mniej santalolu – najważniejszego składnika odpowiadającego za charakterystyczny aromat i działanie olejku. Dlatego przy wyborze sandałowca dobrze jest sprawdzać nie tylko kraj pochodzenia, lecz także łacińską nazwę gatunkową Santalum album lub S. austrocaledonicum.

Olejek eteryczny z drzewa sandałowego: jak pachnie i jak działa?

W aromaterapii jest to olejek ceniony za właściwości relaksujące. Jest skuteczny w łagodzeniu podrażnień skóry suchej, wrażliwej i dojrzałej, ale bywa również stosowany do pielęgnacji skóry problematycznej i blizn (oczywiście po wcześniejszym rozcieńczeniu). Żywica i kora pozyskiwana z drzewa sandałowego stanowią składnik kadzideł – ich zapach sprzyja medytacji i praktykom duchowym. Uznawany jest również za afrodyzjak.

Aromat olejku sandałowego jest miękki, słodki, balsamiczno-drzewny. Charakteryzuje się niską projekcją (to delikatny zapach pozostający blisko skóry), ale za to bardzo wysoką trwałością. To sprawia, że często wykorzystywany jest w perfumach jako nuta podstawy. Dzięki niemu perfumy zyskują na trwałości, zmysłowości i głębi zapachu.

Jeśli chcesz używać go w dyfuzorze, pamiętaj, że to wyjątkowo gęsty olejek. Nie wszystkie urządzenia, zwłaszcza te bezwodne, radzą sobie z taką konsystencją. Dobrym rozwiązaniem jest wymieszanie sandałowca z lżejszym olejkiem, dzięki czemu mieszanka będzie działać w dyfuzorze bez problemu.

Olejek sandałowy dobrze łączy się z olejkami:

• kadzidłowym (frankincense),
• bergamotowym,
• ylang ylang,
• mandarynkowym,
• rumiankowym,
• ze słodkiej pomarańczy,
• geraniowym,
• lawendowym,
• cytrynowym,
• z cynamonowca kamforowego.

Dodatek sandałowca sprawia, że mieszanki zyskują głębszy, bardziej perfumeryjny charakter.

Olejek z drzewa sandałowego właściwości lecznicze i pielęgnacyjne

Ciepły, drzewny aromat sandałowca od dawna kojarzy się ze spokojem, uziemieniem i poczuciem bezpieczeństwa. Nic więc dziwnego, że naukowcy coraz chętniej sprawdzają, jak działa on w praktyce: czy może pomóc odprężyć się przed snem, osłabić napięcie w stresujących sytuacjach, albo wesprzeć pielęgnację skóry. Oto kilka badań, które najczęściej przywołuje się w tym kontekście.

W 2016 roku Dyer z zespołem sprawdzili, czy mieszanka olejku sandałowego z bergamotowym może przynieść pacjentom oddziału onkologii poprawę jakości snu. Badani używali osobistych inhalatorów z olejkami, a w ankiecie wskazali, że zapach pomagał im się zrelaksować, odwrócić uwagę od zmartwień i spokojnie zasnąć.

W badaniu klinicznym z 2017 przeprowadzonym u kobiet poddawanych biopsji sprawdzono, czy aromaterapia może zmniejszyć lęk i niepokój związany z zabiegiem. Stosowano mieszankę olejku sandałowego z lawendowym, który również jest znany ze swoich właściwości uspokajających. Pacjentki wdychające olejki eteryczne podczas oczekiwania na zabieg oceniły, że zapach pomaga zmniejszyć lęk i niepokój związany z zabiegiem.

Olejek z drzewa sandałowego wykazuje również potencjał w pielęgnacji skóry i terapii niektórych problemów dermatologicznych. Przegląd Moy i Levenson z 2017 roku wskazuje, że olejek sandałowy działa przeciwdrobnoustrojowo i hamuje stan zapalny. Dzięki niskiemu potencjałowi alergicznemu może być stosowany również w łuszczycy, trądziku czy atopowym zapaleniu skóry.

Olejek z drzewa sandałowego – przepisy

Nie wiesz, jak wykorzystać swój olejek sandałowy? Możesz oczywiście używać olejku z drzewa sandałowego solo, do relaksujących inhalacji czy masażu. Zachęcamy też, aby poeksperymentować i połączyć go z innymi ulubionymi aromatami. Zainspiruj się
naszymi przepisami na relaksujące mieszanki zapachowe i domowe kosmetyki do pielęgnacji skóry.

Mieszanki do dyfuzora z olejkiem sandałowym

Do dyfuzora, ale nie tylko… Mieszanki olejków eterycznych możesz stosować również na tkaniny, robić inhalacje lub stosować na skórę (po wymieszaniu z olejem bazowym). Oto kilka propozycji na relaksujące blendy z olejkiem sandałowym w roli głównej:

Harmonia

• Rumianek rzymski 6 kropli
• Geranium 4 krople
• Cytryna 4 krople
• Drzewo sandałowe 6 kropli

Bliskość

• Lawenda 8 kropli
• Mandarynka 4 kropli
• Paczula 2 krople
• Drzewo sandałowe 6 kropli

Intencja

• Szałwia muszkatołowa 4 krople
• Bergamota 4 krople
• Frankincense 4 krople
• Drzewo sandałowe 8 kropli

Regenerujące serum do twarzy z olejkiem z sandałowca

To luksusowe i odżywcze serum dla skóry dojrzałej, przesuszonej i zmęczonej. Łagodzi podrażnienia i sprawia, że skóra odzyskuje elastyczność i blask.

Przygotuj:

• 10 g oleju z awokado
• 10 g oleju z dzikiej róży
• 10 g oleju z nasion ogórecznika
• 1 ml (około 27 kropli) witaminy E
• 2 krople olejku z sandałowca oraz 2 krople olejku z rumianku rzymskiego

Wszystkie składniki dokładnie wymieszaj i przelej do buteleczki z ciemnego szkła. Możesz aplikować serum bezpośrednio na twarz, szyję i dekolt, lub dodawać je po kropelce do ulubionego kremu nawilżającego, by wzbogacić jego działanie.

Olej do relaksującego masażu z sandałowcem

Wzmocnij działanie masażu dzięki dodatkowi olejków eterycznych!

Na 10 ml oleju kosmetycznego (migdałowego, ryżowego, z pestek winogron) dodaj:

• olejek sandałowy 3 krople
• olejek copaiba 1 kropla
• olejek lawendowy 2 krople

Dokładnie wymieszaj i wmasuj w wybrany obszar ciała.

Naturalny olejek eteryczny sandałowy: na co zwrócić uwagę przy zakupie?

Olejek sandałowy jest kosztowny przede wszystkim ze względu na trudności w uprawie sandałowca białego. Jeśli widzisz produkt w cenie 50 zł za 10 ml, niemal na pewno nie jest to czysty olejek eteryczny, lecz aromat lub mieszanka zawierająca jedynie śladowe ilości sandałowca. Ten surowiec bywa często fałszowany tańszymi olejkami, na przykład pochodzącymi z innych gatunków sandałowca, amyrisu, copaiby, a nawet rozcieńczany olejami roślinnymi.

Przyjrzyj się dokładnie etykiecie. Powinna zawierać łacińską nazwę gatunku, z którego otrzymano olejek. Najbardziej wartościowe są olejki z sandałowca białego (Santalum album) oraz kaledońskiego (S. austrocaledonicum), zwykle pochodzące z Indii, Sri Lanki lub francuskiej Nowej Kaledonii.

Prawdziwy olejek sandałowy powinien być zamknięty w buteleczce z ciemnego szkła, mieć gęstą konsystencję i jasnożółty kolor.

Podsumowanie

Choć to rzadki i drogocenny surowiec, warto zadbać o to, by sięgnąć po olejek naprawdę dobrej jakości. Za nią stoi nie tylko szlachetny aromat, lecz także pełnia właściwości terapeutycznych. Sandałowiec jest przy tym wyjątkowo wydajny – już niewielka ilość nadaje mieszankom głębi i luksusowego charakteru. W pielęgnacji skóry również stosuje się go oszczędnie, dlatego jedna buteleczka wystarcza na bardzo długo.

***

Bibliografia

Dyer, J., White, L. R., Gawron, T., & Parkes, S. (2016). The use of aromasticks to help with sleep problems: A patient experience survey. Complementary Therapies in Clinical Practice, 23, 123–129.

Grochowalska, M., & Smakosz, A. (2025). Mieszanki olejków eterycznych do aromaterapii. Pharmacopola.

Hebda, K. (2014). Ziołowy zakątek: Kosmetyki, które zrobisz w domu. Znak.

Moy, R. L., & Levenson, C. (2017). Sandalwood album oil as a botanical therapeutic in dermatology. Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology, 10(10), 34–39.

Tisserand, R., & Young, R. (2014). Essential oil safety: A guide for health care professionals (2nd ed.). Elsevier.

Trambert, R., Kowalski, M. O., Wu, B., & Mehta, N. R. (2017). Aromatherapy to reduce anxiety in women undergoing breast biopsy. Journal of Clinical Oncology.

Worwood, V. A. (2016). The complete book of essential oils and aromatherapy (25th anniversary ed.). New World Library.